^Do góry
Get Adobe Flash player

Etapy rozwoju mowy

Dziecko mowy uczy się od otoczenia, dlatego zawsze zwracamy się nawet do najmłodszych dzieci językiem normalnym, zgodnie z przyjętą normą,bez spieszczeń, bez wydziwiań. Aby mogło ono normalnie funkcjonować musi opanować 4 składniki mowy: język, mówienie, tekst i rozumienie. Kształtowanie i rozwój mowy przebiegają według następujących etapów, podczas których kształtuje się wymowa głosek:

- Etap przygotowawczy (3-9 miesiąc życia), w którym wykształcają się i rozpoczynają funkcjonować narządy mowy

 

- Okres melodii (1rok życia), kiedy dziecko posługuje się w komunikacji krzykiem, okrzykami, głosami artykulacyjnymi, tworami dźwiękowymi, w tym okresie dziecko powinno poprawnie wypowiadać:

  • Samogłoski a,e, niekiedy też i
  • Spółgłoski m, b, n,t,d
  • Półsamogłoskę j

 

- Okres wyrazu (1-2 rok życia), podczas którego komunikacja odbywa się ułamkami wyrazów, pojedynczymi wyrazami lub wieloma wyrazami, ale bez zastosowania reguł gramatycznych, w tym okresie dziecko potrafi wypowiadać:

Samogłoski i, y, e, a, o, u

  • Spółgłoski: b,p,p’, m, t, d, n, ń, ś, k, k’, podczas gdy często c, i dź są zatępowane przez t, t’,d, c, ć zamiast l lub ł, p, t’ zamiast ś lub cz, k zamiast t, d zamiast g, zdarza się też, że nie są wymawiane nawet pojedyncze spółgłoski na początku  i/lub na końcu wyrazu

 

- Okres zdania (2-3 rok życia) – w tym okresie dziecko powinno wymawiać:

  • Wszystkei samogłoski i, y, e, ę, a,ą,o,u
  • Wszystkie spółgłoski wargowe twarde i zmiękczone p,p’,b, b’, m, m’
  • Wszystkie spólgłoski wargowo-zębowe twarde i zmiękczone f, f’, v, w’
  • Spółgłoski środkowojęzykowe ś, ź, ć, dź, ń
  • Spółgłoski tylnojęzykowe zwarte twarde i zmiękczone k, k’, g, g’
  • Spółgłoskę szczelinową ch
  • Spółgłoski przedniojęzykowozębowe twarde t,d
  • Spółgłoskę półotwartą n
  • Spółgłoskę przedniojęzykowozębową dziąsłową półotwartą l, l’
  • Półsamogłoski l, j
  • Sporadycznie mogą się pojawiać spółgłoski przedniojęzykowe s, z, c,dz, a nawet dziąsłowe sz, ż, cz,dż
  • l,ł lub j zastępują r
  • ł zastępuje w
  • f zamiast ch lub odwrotnie

 

- Okres swoistej mowy dziecięcej (3-7 rok życia), gdy dziecko prowadzi już swobodne rozmowy, mimo że układ zasad nie jest jeszcze w pełni zbudowany, pojawiają się twory językowe, przestawki wyrazowe. Wymowa wykształca się pod koniec tego okresu ostatecznie.

  • w wieku 3-4 lat utrwalają się ostatecznie głoski przedniojęzykowozębowe s, z, c, dz
  • pod koniec 4. roku życia opanowana zostaje spółgłoska przedniojęzykowa dziąsłowa r
  • pomiędzy 4-5 rokiem życia ustalają się spółgłoski przednijęzykowe dziąsłowe szczelinowe sz, ż oraz zwartoszczelinowe cz, dż
  • w wieku 5-6 lat, dziecko zdobywa umiejętność wymawiania wszystkich głosek występujących w języku polskim

BIBLIOGRAFIA:

Kaczmarek L., Nasze dziecko uczy się mowy, Wydawnictwo Lubelskie 1977

 

Contribute!
Copyright © 2013. Szkoła Nowy Łupków Rights Reserved.