^Do góry
Get Adobe Flash player

Ćwiczenia mowy i wymowy

Podstawową pracą logopedy są zajęcia dotyczące „technicznej” strony mowy. Działania te możemy podzielić na 4 rodzaje:

- Ćwiczenia usprawniające narządy artykulacyjne  - mają na celu wypracowanie zręcznych i celowych ruchów języka, warg i podniebienia; abyśmy mogli poprawnie wypowiadać wszystkie głoski, niezbędne jest sprawne działanie narządu mowy i jego mięśni

- ćwiczenia języka:

  • wysuwanie języka – język szeroki i wąski; kierowanie języka w kąciki ust w prawo i w lewo przy półotwartych ustach
  • unoszenie języka na górną wargę – język wąski i szeroki, usta szeroko otwarte
  • unoszenie języka za górne zęby i cofanie go do podniebienia miękkiego
  • dotykanie językiem poszczególnych zębów górnych i dolnych
  • oblizywanie zębów i warg ruchem okrężnym – usta szeroko otwarte
  • mlaskanie czubkiem i środkiem języka, przyssanie języka do podniebienia przy szeroko otwartych ustach

- ćwiczenia warg:

  • szerokie otwieranie i zamykanie, wysuwanie i rozchylanie warg
  • rozciąganie złączonych warg poprzez cofnięcie kącików ust
  • zakładanie dolnej wargi za górną i odwrotnie, przesuwanie kącików ust w prawo i lewo, następnie ruch okrężny
  • dmuchanie przez rozchylone wargi, parskanie, cmokanie
  • wymawianie samogłosek w kolejności i, u, a następnie a, e, u, i, o, y

 

- Ćwiczenia oddechowe – gdy mówimy oddychamy przede wszystkim ustami: wdech jest szybki i krótki a wydech długi i powolny. Ćwiczenia te mają na celu pogłębienie oddechu ,rozruszanie przepony, wydłużenie fazy wydechowej, a także zapobieganie arytmii  oddechowej, mówieniu na wdechu, kolizją między rytmem oddychania a strukturą wypowiedzi

  • wdech przez nos, wydech ustami;
  • unoszenie rąk w górę podczas wdechu, spokojne opuszczanie rąk przy wydechu;
  • wykonywanie wydechu wymawiając „s” (syczenie na wydechu);
  • wykonywanie wydechu dmuchając na skrawek papieru (odchylenie papieru musi być cały czas jednakowe);
  • zdmuchiwanie kartki papieru z gładkiej powierzchni;
  • zdmuchiwanie skrawków papieru z chropowatej powierzchni (np. przy użyciu rurki);
  • dmuchanie na wiatraczek, kawałki bibułki, styropianu;
  • wydmuchiwanie powietrza przez rurkę do szklanki z wodą (dmuchamy raz mocno, raz słabo, raz krótko, raz długo – najdłużej jak potrafimy);
  • zdmuchiwanie świecy z coraz większej odległości;
  • podrzucania watki bądź piórka dmuchając na nie;
  • puszczanie baniek mydlanych; poruszanie wydmuchiwanym powietrzem piłeczek, samochodzików po stole;
  • nadmuchiwania baloników;
  • gra na organkach, trąbce, gwizdku;
  • przenoszenie kawałków styropianu do kubeczka przy pomocy rurki – przesysanie kawałków styropianu poprzez wciąganie powietrza przez rurkę i przenoszenie do kubeczka (np. z blatu stołu);
  • wymawianie na wydechu samogłosek – początkowo pojedynczo, potem po 2-3 (dziecko wymawia jak najdłużej samogłoskę, dorosły w tym czasie liczy i zapisuje „rekordy”).

- Ćwiczenia rytmizujące – mowa jest aktem ruchowym (oddychanie-fonacja-artykulacja), dlatego wskazane są wszelkie ćwiczenia udoskonalające motorykę, łączone z muzyką i ekspresją wokalną

- Ćwiczenia słuchu  fonematycznego – prawidłowy słuch fonematyczny umożliwia precyzyjne słyszenie i różnicowanie dźwięków mowy (wyodrębnianie w mowie wyrazów, w wyrazach sylab, w sylabach głosek)

- ćwiczenia słuchowe

  • dziecko siedzi z zamkniętymi oczami i wychwytuje otaczające dźwięki
  • rozpoznawanie wytwarzanych przez logopedę dźwięków, najpierw z pomocą wzroku, potem tylko słuchowo
  • toczenie przedmiotów po podłodze i zapamiętywanie ich dźwięków
  • uderzanie różnymi przedmiotami o siebie
  • rozpoznawanie głosu, źródła dźwięku, miejsca, kierunku, odległości, ilości dźwięków, głośności
  • rozpoznawanie osób po głosie
  • rozpoznawanie nuconych melodii, rytmu, liczby uderzeń, tempa, czasu trwania, klaskanie w rytm
  • wyróżnianie sylab w wyrazie i wyrazów w zdaniu – tyle razy klaszczemy, tyle klocków ustawiamy
  • wyróżnianie samogłoski w nagłosie wyrazu, wyszukiwanie imion, które rozpoczynają się na samogłoski, pisanie imion
  • rozsypanki wyrazowe i obrazkowe
  • wyszukiwanie przedmiotów rozpoczynających się na daną spółgłoskę
  • wydzielanie głosek w wyrazach
  • odróżnianie głosek różniących się jedną głoską
  • różnicowanie mowy prawidłowej od nieprawidłowej

BIBLIOGRAFIA:

Demel G., Minimum logopedyczne nauczyciela przedszkola, Warszawa 1996

Contribute!
Copyright © 2013. Szkoła Nowy Łupków Rights Reserved.